EVI | Ebbw Vale Institute : Ebbw Vale InstituteEVI | Ebbw Vale Institute : Ebbw Vale Institute

Launch Menu Launch Menu

Tag Archive: gwres

  1. 5 Peth Gallech Chi Ei Wneud i Helpu’r Ddaear

    Comments Off on 5 Peth Gallech Chi Ei Wneud i Helpu’r Ddaear

    English article here

    Ysgrifennwyd yr erthygl hon gan wirfoddolwr mewn gweithdy diweddar yn yr EVI. Gwirfoddolodd aelodau’r gymuned i greu cynnwys yn canolbwyntio ar faterion amgylcheddol. Yn ystod y gweithdai fideo a blogio yma dysgwyd sut i greu cynnwys ar-lein eu hunain. Gwnaed hyn yn bosib gydag arian o’r Cynllun Cymunedau’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi. Edrychwch ar ein herthyglau eraill ar waelod y dudalen.

    Mae yna sawl ffordd i helpu’r Ddaear. Mae rhai yn effeithlon, rhai ddim. Bwriad y blog yma yw dangos y ffyrdd fwyaf effeithlon i helpu’r Ddaear ynghyd â’r rhesymau pam bod y rhain yn effeithlon.

    Water tap for 5 Things You Can Do To Help The Earth article

    1. Bod yn ddifrifol am ddŵr

    Rydym yn defnyddio dŵr bob dydd, rhai yn defnyddio mwy nac eraill, ond ta waeth am hynny. Os oes dŵr yn gollwng rhywle yn eich tŷ yna trwsiwch hyn mor sydyn â phosib i atal colli dŵr a gwella’ch amgylchedd lleol.

    Peth hanfodol arall gallech chi ei wneud gyda’r dŵr yn eich cartref ydy diffodd unrhyw dapiau sydd ddim yn cael eu defnyddio. Er esiampl, mae rhai pobl yn gadael i’r tap redeg wrth iddynt frwsio eu dannedd – yn gwastraffu dŵr gallai roi i ddefnydd gwell.

    Awgrymiadau i arbed dŵr gan yr Energy Saving Trust

    smart tech 5 Things You Can Do To Help The Earth article

    2. Gosod technoleg ‘smart’

    Mae gosod mesurydd ‘smart’ yn eich cartref yn caniatáu i chi gadw golwg ar yr ynni rydych chi’n ei ddefnyddio, a’i gost. Gallai weld faint o ynni rydych chi’n ei ddefnyddio go iawn eich annog i wneud newidiadau a lleihau eich defnydd ynni. Mae mesurydd ‘smart’ yn cysylltu trwy’r cysylltiad Wi-Fi ac yn gyrru eich defnydd o ynni i’ch cyflenwr, sydd yn golygu nad oes rhaid i chi gyflwyno darlleniadau ynni eich hun. Mae hyn yn rhoi bil mwy cywir yn cyfrifo’r ynni rydych chi yn ei ddefnyddio go iawn, yn hytrach nag dyfalu.

    Mae gosod thermostat ‘smart’ yn gallu’ch helpu chi i gwtogi ar eich costau ynni. Mae’n caniatáu i chi reoli’r gwres yn eich tŷ trwy app ar eich ffôn; gallech chi fod yn y gwaith a chysylltu i’ch thermostat ‘smart’ i droi’r gwres i lawr gartref.

    Gwybodaeth bellach am fesuryddion a thechnoleg ‘smart’ – Energy Saving Trust.

    LED light 5 Things You Can Do To Help The Earth article

    3. Bylbiau ynni effeithlon

    Mae pawb yn defnyddio bylbiau golau – ni fyddai’n bosib gweld y tu mewn hebddynt. Mae’n bosib helpu’r amgylchedd i ddefnyddio bylbiau golau LED yn hytrach nag bylbiau twngsten hen. Mae bylbiau golau LED yn llawer mwy effeithlon, yn gallu cael eu newid yn hawdd, yn parhau’n hirach ac yn goleuo’n fwy llachar hefyd!

    Mae’r goleuadau yn yr EVI wedi cael eu newid am rai LED diolch i arian gan y Cynllun Cymunedau’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi. Darganfyddwch fwy yma.

    solar panels for 5 Things You Can Do To Help The Earth article

    4. Gosod paneli solar

    Ffordd arall i gael ynni o’r haul ydy trwy osod paneli solar. Mae paneli solar yn cymryd gwres a golau o’r haul ac yn ei newid i ynni at ddefnydd bob dydd. Nid yw paneli solar yn cynhyrchu ynni yn y nos gan nad oes haul, ond mae’r ynni sydd ddim yn cael ei ddefnyddio yn ystod y dydd yn cael ei storio mewn batri sydd yn cael ei ddefnyddio yn y nos neu os nad oes digon yna rydych chi’n gallu cael ynni o’r grid os oes angen. Mae unrhyw ynni solar sydd ddim yn cael ei ddefnyddio yn gallu cael ei werthu i’r grid, sydd yn gallu rhoi ychydig o arian i chi.

    Edrychwch ar y wybodaeth yma gan uSwitch am sut mae pŵer solar yn gweithio yn y DU.

    reusable water bottles for 5 Things You Can Do To Help The Earth article

    5. Ailgylchu ac ailddefnyddio

    Mae ailgylchu yn hanfodol os ydym am achub y ddaear. Mae ailgylchu yn defnyddio ynni yn ei hun, felly mae ail-ddefnyddio yn well os yn bosib. Mae yna ddau beth syml gellir ei wneud i gychwyn – ailddefnyddio poteli i yfed a gofyn i’r cyngor lleol ychwanegu mwy o finiau ailgylchu yn y dref fel bod y moroedd a chynefinoedd bywyd gwyllt lleol yn gallu aros yn ddiogel ac yn lân.

    Efallai byddech chi’n darganfod ychydig o syniadau i ailddefnyddio eitemau bob dydd o’r rhestr Canllaw Ailgylchu yma – fel defnyddio hen ddillad i greu clustogau neu roddi hen gartonau wyau i ysgolion.

    Erthyglau perthnasol:

  2. 5 Cam i Fyw Bywyd Mwy Cynaliadwy

    Comments Off on 5 Cam i Fyw Bywyd Mwy Cynaliadwy

    English article here

    Ysgrifennwyd yr erthygl hon gan wirfoddolwr mewn gweithdy diweddar yn yr EVI. Gwirfoddolodd aelodau’r gymuned i greu cynnwys yn canolbwyntio ar faterion amgylcheddol. Yn ystod y gweithdai fideo a blogio yma dysgwyd sut i greu cynnwys ar-lein eu hunain. Gwnaed hyn yn bosib gydag arian o’r Cynllun Cymunedau’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi. Edrychwch ar ein herthyglau eraill ar waelod y dudalen.

    Yn 2019, oherwydd tyfiant cyflym yn y boblogaeth a threfoli, disgwylir bydd cynhyrchiad gwastraff blynyddol yn cynyddu 70% o lefelau 2016 i 3.40 biliwn tunnell yn 2050.

    Ond mae’n gyfnod gwahanol nawr ac mae pobl wedi darganfod ffyrdd newydd anhygoel i gynnal y bywyd rydym yn ei fyw ac efallai bydd yn newid dyfodol dynoliaeth.

    Plastig

    Plastic straws for sustainable article

    Mae llygredd plastig yn bryder mawr, yn llygru ein moroedd a niweidio bywyd gwyllt. Ond mae dylanwadwyr mawr fel y YouTuber Jeffree Star ac enwogion eraill wedi dod yn ymwybodol o’r sefyllfa ac yn awyddus i wneud gwahaniaeth. Mae Star wedi creu gwelltyn metel sydd yn gallu cael  ei ailddefnyddio ac yn ecogyfeillgar (o gymharu â gwelltyn plastig, sydd ddim yn gallu cael ei ailddefnyddio).

    Gwresogi

    radiator for sustainable article

    Wrth ddefnyddio’r system gwresogi yn ein cartref, rydym yn cynyddu’r defnydd o danwydd ffosil a nwyon tŷ gwydr. Mae gan y mwyafrif o bobl systemau gwres canolog yn eu cartref sydd yn cael ei ddefnyddio trwy gydol y dydd. Gall pawb ddefnyddio llai o wres wrth lapio’n gynnes a gwisgo mwy o ddillad.

    Trafnidiaeth

    bicycle for sustainable article

    Yn 2019 amcangyfrif bydd dros 79 miliwn o geir wedi’u gwerthu. Er bod gan lawer o bobl gar, maent yn defnyddio llawer iawn o garbon yn y broses cynhyrchu yn ogystal â gyrru. Mae mwy a mwy o bobl yn arloesol pan ddaw at drafnidiaeth weithredol, fel beicio a cherdded. Mae ceir yn fwy cynorthwyol mewn sefyllfaoedd ble mae pobl yn teithio pellteroedd hir. Mae yna restr ddefnyddiol o lwybrau beicio yng Nglynebwy ar RouteYou.com.

    Materoliaeth

    balloon for sustainable article

    Mae’r cyfnod wedi newid, ac yn ôl ymchwil, mae profiadau yn gwneud rhywun yn hapusach yn hirach nag y mae pethau materyddol, sydd ag ystyr cyfyngedig fel arfer. Y tro nesaf rydych chi eisiau dangos i rywun pa mor bwysig ydynt i chi, rhowch eich amser iddynt, a phrofiad sydd yn annhebyg i ddim arall – un na fyddech yn anghofio. Mae pethau materyddol yn aml yn cael ei daflu ac yn cael ei anghofio, sydd yn gwastraffu darn bach, ond sylweddol, o’n byd. Dyma restr Going Zero Waste am 50 syniad am anrhegion profiad sydd yn amrywio o ran cost – o goffi i wyliau.

    Bwyd

    Yn olaf, wrth ddefnyddio bwyd dros ben o’r oergell a’r rhewgell gall pobl ddod yn gynaliadwy. Wrth gadw trac o’r hyn sydd yn cael ei brynu a’i daflu, byddech chi’n gwastraffu llai o fwyd. Mae yna dystiolaeth hefyd bod dyddiadau ‘Best Before’ yn gamarweiniol ac yn golygu bod pobl yn taflu bwyd yn rhy fuan. Edrychwch ar rai o’r ryseitiau yma gan Hoffi Bwyd Casáu Gwastraff yn defnyddio bwyd dros ben.


    Ar y cyfan, prif syniad cynaladwyedd ydy canolbwyntio ar anghenion y presennol heb gyfaddawdu gallu cenhedlaeth y dyfodol i gyfarfod eu hanghenion. Yn fyr, mae angen i ni wneud newidiadau bach yn y ffordd rydym yn byw fel nad yw cenhedlaeth y dyfodol yn gwneud yr un camgymeriadau.

    Erthyglau perthnasol.

  3. Defnyddio’r Awyr i Gynhesu’r EVI

    Comments Off on Defnyddio’r Awyr i Gynhesu’r EVI

    Read article in English

    Mewn oes pan mae arbed arian a bod yn ymwybodol o’ch ôl-troed carbon yn bwysicach nac erioed, mae Institiwt Glynebwy wedi cael gweddnewidiad egni effeithlon ei hun.

    Rydym eisoes wedi dweud wrthych am newid yr holl oleuadau yn yr adeilad hanesyddol yma i rai LED ar ôl derbyn arian gan y Cynllun Cymunedau’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi. Yn yr erthygl hon byddem yn egluro’r newidiadau sydd wedi digwydd i atal drafftiau a gwella’r system wres.

    Mae’r EVI yn lleoliad cymunedol hanesyddol Gradd II yn dyddio’n ôl i 1849. Mae’n cael ei redeg gan ProMo-Cymru Mae’n darparu rhaglen o weithgareddau creadigol, dysgu a datblygiadau mentrau cymdeithasol. Mae’n gartref i amrywiaeth o sefydliadau trydydd sector ac yn croesawu dros 5,000 o bobl bob mis.

    Wfft i’r drafftiau

    drysau'n cau Defnyddio'r Awyr i Gynhesu'r EVI
    Gosodwyd dyfeisiau newydd i gau’r drysau’n awtomatig

    Mae’n anochel bod drafft yn broblem mewn adeilad cyhoeddus, mawr, hanesyddol fel hyn, ac roedd yn broblem fawr pan ddaw at filiau ynni’r EVi. Roedd drysau yn cael eu cadw’n agored drwy’r adeg ac felly roedd angen mwy o egni i gynhesu ystafelloedd, roedd ystafelloedd gwag yn cael ei gynhesu pan nad oedd angen ac roedd tenantiaid yn defnyddio gwresogydd trydan i gynhesu ystafelloedd.

    Yn dilyn derbyn £32,523 o arian gan y cynllun ariannir gan y WCVA, penderfynom ddefnyddio peth o’r arian i geisio atal y drafftiau a gwella effeithiolrwydd egni’r adeilad.

    Gosodwyd dyfais ar bob drws i gau yn awtomatig a chafwyd rheolyddion awtomatig ar y rheiddiaduron, fel eu bod yn cynhesu dim ond pan fydd rhywun yn yr ystafell, yn arbed egni ar gynhesu ystafell wag yn ddiangen.

    “Nodwyd mai’r gegin a’r stiwdio recordio oedd yr ardaloedd gyda’r swm uchaf o ddefnydd ynni,” eglurai Samantha James, Cydlynydd Gweithrediadau yn yr EVI.

    “Felly gosodwyd mesurydd ynni a gweithredu i gywiro fel bod yr anghenion pŵer yn y gegin yn lleihau.”

    Aer oer ac ystafelloedd cynnes

    sychwyr aer oer - Defnyddio'r Awyr i Gynhesu'r EVI
    Mae defnyddio aer oer i sychu dwylo yn arbed egni

    Newidiwyd y sychwyr dwylo yn y toiledau i sychwyr-eco, sydd yn defnyddio aer oer yn hytrach nag aer cynnes. Dylid hyn leihau’r defnydd o ynni a’r defnydd o dyweli.

    “Roedd sawl un o’n tenantiaid a’r rhai oedd yn llogi’r adeilad yn defnyddio gwresogydd trydan i gynhesu ardaloedd oer o’r adeilad, bellach rydym wedi gosod gwresogyddion wal ynni effeithlon sydd yn sicrhau diogelwch ac effeithiolrwydd,” ychwanegai Samantha.

    “Mae’r gwresogyddion ar amserydd 10 munud ac yn amhrisiadwy i gael gwared ar fannau oer.”

    Defnyddio’r awyr i gynhesu!

    Daeth ProMo-Cymru yn gyfrifol am redeg yr adeilad hanesyddol yma dros 10 mlynedd yn ôl, yn ei achub o gael ei ddymchwel. Aeth yr adeilad drwy gyfnod mawr o adfywiad ac roedd effeithlonrwydd ynni yn bwysig iawn bryd hynny hefyd a gosodwyd dau bwmp gwres o’r awyr o’r radd flaenaf.

    Gosodwyd y pympiau 40kW gwres o’r awyr yng nghefn yr adeilad yn darparu gwres gradd isel. Roedd y rhain yn gweithio gyda’r rheiddiaduron haearn bwrw gwreiddiol yn ogystal â gosod SmartRads i gadw’r adeilad yn gynnes. Gosodwyd boeler nwy hefyd i fod yn gefn i’r pympiau mewn tywydd oer iawn.

    pympiau gwres Defnyddio'r Awyr i Gynhesu'r EVI
    Mae defnyddio aer oer i gynhesu’r adeilad hanesyddol yn arbed arian ac egni

    Problemau a datrysiadau

    Cafwyd archwiliad o’r pympiau gwres wrth i ni edrych ar wneud newidiadau effeithiolrwydd ynni pellach a darganfod nad oedd un yn gweithio. Roedd y pympiau wedi bod yn rhedeg ar amseroedd sylweddol gwahanol ar y cywasgyddion, roedd yna beipen cyddwysiad wedi’i blocio gyda hylif yn gollwng ac roedd y peipiau yn rhy fach ac wedi’u hinsiwleiddio’n wael. Roedd y pympiau hefyd yn gweithio ar 50 gradd, sydd yn ddrud i’w redeg, ac yn gyfrifol am 41% o ddefnydd ynni’r EVI.

    Ond nid oedd gan yr EVI arian i ddatrys y problemau yma a thrwsio’r pympiau gwres, ac felly roedd rhaid defnyddio’r boeler nwy wrth gefn yn y gaeaf. Roedd hyn yn achosi sbigyn yn y defnydd o ynni, tra bod y pympiau gwres aneffeithlon yn parhau i redeg a chynyddu defnydd ymhellach.

    “Daeth yr ateb gyda’r arian derbyniwyd drwy’r Cynllun Cymunedau’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi, a chaniatawyd i’r gwaith fynd yn ei flaen,” meddai Samantha.

    “Unwaith eto, mae’r EVI yn cael ei gynhesu gan bympiau gwres ynni effeithlon yn y lle cyntaf.”


    Darllenwch ein herthygl arall yn edrych ar y newidiadau sydd wedi digwydd i’r goleuadau yn yr EVI i ostwng costau a dod yn fwy ynni effeithlon.

    Mae hwn yn brosiect wedi’i gefnogi gan y WCVA trwy’r Cynllun Cymunedau’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi.


    Os oes gennych ddiddordeb yn llogi cyfleusterau’r EVI yna cysylltwch i ddarganfod mwy.

Foundation Funders:

National Lottery Community Fund Logo
Welsh Government Logo

Current Funders:

Lloyds Bank Foundation Logo
Landfills Tax Scheme Logo
WCVA Logo
Blaenau Gwent County Council Logo
UK Gov Wales